Nhạc Sư Hải Linh

Nhạc Sư Hải Linh 

Và Bản Thánh Ca Giáng Sinh Bất Hủ

Mùa Lễ Hội Giáng Sinh

Hàng Năm khi tiết trời đông về, trời se se lạnh và sau lễ Chúa Kitô Vua là Mùa Vọng - Mùa trông đợi lại đến.

Không khí mùa Noel hay Christmas mà người Mỹ hay Canada thường gọi lại rộn ràng đến với mọi người trên toàn thế giới.

Từ công sở chính quyền, từ các thánh đường lớn nhỏ đến những thương xá, phố thị hay các tư gia đều được kết đèn hoa rực rỡ. Cùng với những cây thông trước các cơ quan được trang trí hàng vạn bóng đèn đủ màu sắc tỏa lan ánh sáng lung linh khi màn đêm buông xuống. Ngoài đường phố các dàn loa khuếnh đại âm thanh ngân vang những bài hát thánh ca Giáng sinh, nổi bật nhất là bản “Silent Night – Đêm Thanh Bình” của Linh mục Joseph Mochv và ông Francis X. Guiber đồng sáng tác và được trình diễn trong hoàn cảnh đặc biệt. Khi chiếc đàn phong cầm trong nhà thờ xứ đạo Ober Nodont  thuộc nước Áo bị hỏng phải dùng đàn Guitar thay thế cho hợp với giai điệu và phối âm bài thơ “Đêm Thánh” không ngờ là quá tuyệt vời, năm ấy là 1918. Để rồi từ đó, bài hát được lan truyền ra toàn thế giới và được dịch ra trên 100 ngôn ngữ khác nhau.

Năm 1948, nhạc sỹ Hùng Lân đã dịch ra tác phẩm này bằng tiếng Việt, đó là bài “Đêm Thánh Vô Cùng” dành cho các xứ đạo từ Nam ra Bắc.

Khi bước vào tuần lễ I Mùa Vọng, ca khúc “Trời cao”: Trời hãy đổ sương xuống và ngàn mây hãy mưa Đấng chuộc tội …” vang lên trong các thánh đường bào hiệu mùa lễ hội Giáng Sinh đang trở về, lòng người hân hoan chờ đợi Đấng Cứu Tinh Nhân Loại – Kỷ niệm mầu nhiệm Chúa Giáng Trần.

Vinh Danh Thiên Chúa trên trời – Bình an dưới thế cho người thiện tâm.

Nhạc Sư Hải Linh Và Bản Thánh Ca Giáng Sinh Bất Hủ

Năm 1945, trong thánh lễ đêm Giáng Sinh tại nhà thờ Phát Diệm, nhạc sư Hải Linh điều khiển ca đoàn hát bài thánh ca “Hang Beelem” do ông sáng tác “ Đêm đông lạnh lẽo Chúa sinh ra đời, Chúa sinh ra đời nằm trong hang đá nơi máng lừa…” quá tuyệt vời! Bài hát đã làm xao xuyến rung động toàn thể Giáo dân và các Linh mục trong đó có cả Linh mục Phêrô Phạm Ngọc Chi sau này Ngài đã trở thành Giám mục Phêrô Maria. Lúc bấy giờ nhạc sư Hải Linh mới 25 tuổi.

Vì bản nhạc quá hay nên được ông chủ nhiệm báo “Đường Sống” thuê để khắc vào bản gỗ (lúc đó chưa có máy in) rồi cho in vào báo với 2.000 tờ, còn bản gỗ thì giao lại cho Nhạc Sư in ra ra 500 bản để bán cho các Giáo xứ thu được số tiền khá lớn.

Đức cha Phêrô Maria cũng thưởng cho tu sinh Hải Linh bằng cách gởi Thầy qua Châu Âu để học hỏi thêm về âm nhạc tại Roma và Parisvà Thầy đã tốt nghiệp với bằng ưu hạng tại nhạc viện César Frank, Paris.

Năm 1957, trở về nước ông là Giáo sư âm nhạc tại nhạc viện Sài Gòn; Đà Lạt và ông đã thành lập “Ban hợp ca Hồn Nước”. Họ đã trình diễn tại Đại hội Thánh Mẫu Sài Gòn bằng bản nhạc “Nữ Vương Hòa Bình” do chính Nhạc Sư sáng tác. Tác phẩm này đã được lưu truyền trong tất cả các Giáo phận trong Nước Việt và sang cả Hải ngoại.

Sơ lược tiểu sử nhạc sư Hải Linh

Ông tên thật là Trần Văn Linh, sinh ngày 04-10-1920, có tên thánh là Phanxicô trong một gia đình Công giáo sùng đạo tại làng Ứng Luật, phố Kim Sơn, Nam Định, Địa phận Phát Diệm. Con cụ Phêrô Trần Văn Minh Và cụ bà Maria Nguyễn Thị Lam sinh được 07 người con. Hải Linh là con thứ 02. Người con thứ 06 là Trần Văn Nam, hiện là linh mục, là nhạc sĩ Hùng An.

Hoạt động tại hải ngoại

Năm 1986, nhạc sĩ Hải Linh sang Hoa Kỳ đoàn tụ và tiếp tục mở các lớp đào tạo ca trưởng tại nhiều giáo xứ ở các tiểu bang và điều khiển nhiều buổi trình diễn thánh ca hợp xướng, đặc biệt trong dịp lễ Noel.

Khi được Ủy ban phong Thánh thế giới mời điều khiển ca đoàn tổng hợp ở nước ngoài, nhạc sư mau mắn nhận lời và sáng tác ngay 02 bản nhạc suy tôn các Thánh Tử Đạo Việt Nam là “Kính Mừng Các Thánh Tử Đạo Việt Nam” và “ Bài Ca Khải Hoàn”, hăng say du hành các nơi tập dợt, chuẩn bị cho ca đoàn tổng hợp sang Roma, hát đại lễ phong Thánh 117 Vị Thánh Tử Đạo Việt Nam vào ngày 19 – 06 – 1988. Nhưng bất ngờ, nhạc sư Hải Linh đột ngột qua đời, hưởng thọ 68 tuổi để lại bao luyến tiếc cho Giáo hội Việt Nam, mất đi một thiên tài sáng tác hàng trăm bản thánh ca đủ loại, tiêu biểu là: Hang Belem, Kính mừng Nữ Vương, Ave Maria phổ thơ của thi sĩ Hàn Mặc Tử, Khúc ca mặt trời, Tiếng nhạc oai hùng v.v...

Lời kết, trải qua bao nhiêu thăng trầm của Giáo hội Việt Nam. Mặc cho sóng gió ba đào, trong tâm hồn mọi tín hữu không quên 2 bản thánh ca Giáng Sinh bất hủ: Silent Night (Quốc tế) và Hang Belem (Việt Nam) của nhạc sư Hải Linh vẫn vang vọng từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Mùa Giáng Sinh tới, chúng ta hãy cầu nguyện cho linh hồn Nhạc sư Hải Linh sớm về Nước Chúa.

                                                                                                           Phêrô Nguyễn Đức Hiến

                                                                                                                 (Viết và Sưu tầm)